Τρίτη, 9 Δεκεμβρίου 2014

Τ. Λειβαδίτης, Νύχτα ...animated


Μια πόρτα τη νύχτα που τη βλέπουν μόνο οι τυφλοί,
το σκοτάδι κάνει τα ζώα ν’ ακούνε μακρύτερα,
κι εκείνος τρίκλιζε, όχι απ’ το πιοτό,
μ’ απ’ την απελπισμένη κίνηση ν’ ανέβει
στον πύργο, που χάσαμε κάποτε.
Τάσος Λειβαδίτης

Το animation είναι ένα δημιούργημα της Αφροδίτης Μπιτζούνη και είναι η μεταφορά ενός εκ των αγαπημένων της ποιημάτων. Έκανε τις σπουδές της στο Τμήμα Σχεδίασης Συστημάτων και Προϊόντων του Πανεπιστημίου Αιγαίου και στη Σχολή Καλών Τεχνών της Γλασκώβης, ενώ είναι μέλος των IndyvisuaIs Design Collective.

Δευτέρα, 8 Δεκεμβρίου 2014

Ψηφιακά «σενάρια» από το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας

 
Ο Καβάφης σχετίζεται με τις παρωδίες της χολιγουντιανής υπερπαραγωγής «Ο Τιτανικός» των χρηστών του YouTube και η ελιά με τα κόμικς, ενώ η περίφημη ασπίδα του Αχιλλέα, που οι μεγαλύτεροι χαιρόμασταν να τη ζωγραφίζουμε με ξυλομπογιές σε λευκό χαρτόνι στο γυμνάσιο, τώρα σχεδιάζεται ηλεκτρονικά στο Gimp και τελειοποιείται στο Photoshop. Στα εκπαιδευτικά σενάρια που ετοιμάζει το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (ΚΕΓ) η διδασκαλία των μαθημάτων της γλώσσας και της λογοτεχνίας αποκτά νέα διάσταση αξιοποιώντας όλα τα διαθέσιμα ΤΠΕ, όπου ΤΠΕ το νέο αρκτικόλεξο της μόδας στον χώρο της εκπαίδευσης: Τεχνολογίες της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών. Οταν τα παιδιά μεγαλώνουν σήμερα με ένα smartphone στο χέρι και μαθαίνουν να χειρίζονται το ποντίκι προτού καταφέρουν να κρατήσουν το μολύβι, είναι αυτονόητο ότι οι ΤΠΕ δεν μπορούν να μείνουν εκτός εκπαίδευσης. Αν όμως ο σημερινός μαθητής φτάνει στο σχολείο σχεδόν έτοιμος ψηφιακά, ο πενηντάρης, ο σαραντάρης, ακόμη και ο τριαντάρης εκπαιδευτικός, ο μεγαλωμένος σε ένα παραδοσιακό περιβάλλον εκπαίδευσης, χρειάζεται καθοδήγηση στον κόσμο των χαοτικών τεχνολογικών δυνατοτήτων και στην αξιοποίησή τους στη διδακτική πράξη.

«Τα εκπαιδευτικά σενάρια είναι διδακτικές δοκιμές που αναπτύσσουν τη σχολική ύλη με τα δεδομένα των σχολικών βιβλίων εμπλουτισμένα με τους ψηφιακούς πόρους στις "Ψηφίδες" του ΚΕΓ και με στοιχεία αλιευμένα από το Διαδίκτυο, τα οποία προεκτείνουν τη διδασκαλία και τις εφαρμογές της έξω από τη διδακτική αίθουσα και μέσα στην πραγματικότητα που ζούμε»
εξήγησε στο «Βήμα» ο καθηγητής Αρχαίας Ελληνικής Φιλολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Ιωάννης Καζάζης, πρόεδρος του ΚΕΓ και επιστημονικός υπεύθυνος του έργου.
To έργο άρχισε τον Ιανουάριο του 2012, εντάσσεται στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Εκπαίδευση και Διά Βίου Μάθηση» που συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ενωση και εθνικούς πόρους και υλοποιείται από το ΚΕΓ, υπό την εποπτεία του υπουργείου Παιδείας. Συμμετέχουν σε αυτό 76 ενεργοί εκπαιδευτικοί (26 της πρωτοβάθμιας και 50 της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης), αναμένεται να ολοκληρωθεί τον Αύγουστο του 2015 και έχουν ετοιμαστεί συνολικά 718 εκπαιδευτικά σενάρια (278 για τα δημοτικά και 440 για το γυμνάσιο και το λύκειο).

Λιγότερη παπαγαλία

Αυτή τη στιγμή προσβάσιμα στην ηλεκτρονική διεύθυνση του Πρωτέα - της ιστοσελίδας του έργου -, στην πιλοτική λειτουργία της, είναι τα 79 από αυτά, όσοι νομίζουν όμως ότι πρόκειται για ψηφιακά λυσάρια θα απογοητευθούν. Τα σενάρια απαιτούν νέο τρόπο εργασίας και ανάπτυξη της κριτικής ικανότητας τόσο του μαθητή όσο και του εκπαιδευτικού. «Τα σενάρια καλούνται να λύσουν το παιδαγωγικό πρόβλημα που έχει δημιουργήσει το παραδοσιακό μοντέλο εκπαίδευσης το οποίο εξαντλεί το μάθημα σε ερωτήσεις κλειστού τύπου. Χρησιμοποιούν ερωτήσεις ανοιχτού και κλειστού τύπου και δημιουργούν ένα σχήμα το οποίο ο εκπαιδευτικός είναι ελεύθερος να παραμετροποιήσει ανάλογα με τα διαθέσιμα μέσα και τις ανάγκες των μαθητών του. Δεν είναι ένα έτοιμο μοντέλο, ένα πατρόν από το οποίο ο δάσκαλος μπορεί να "κόψει" έτοιμα μαθήματα» διευκρινίζει ο πρόεδρος του ΚΕΓ και εξηγεί ότι η συμβολή των σεναρίων στην εκπαίδευση συνίσταται στο ότι «ο μαθητής δεν επαναλαμβάνει τη σχολική ύλη αυτούσια, δεν εκπαιδεύεται στην παπαγαλία, αλλά απαντά συνθέτοντας τα δεδομένα ακολουθώντας τους κανόνες της λογικής και της γραφής - κυρίως εκπαιδεύεται να γράφει πολύ, σύντομα κείμενα αλλά πολλά, στη διάρκεια της χρονιάς, και αυτό λύνει το πρόβλημα έκφρασης των μαθητών που δεν ικανοποιείται με τις πέντε-έξι εκθέσεις που γράφουν τον χρόνο. Πλέον αποκτούν κουλτούρα γραφής».

Δευτερογενές κοινωνικό όφελος του προγράμματος είναι ότι «ο μαθητής μαθαίνει να δουλεύει συλλογικά, σε ομάδες εργασίας, και έτσι από την κουλτούρα της ατομικής επίδοσης με την οποία έχουμε γαλουχηθεί όλοι οι Ελληνες περνάμε σε μια νέα κουλτούρα συνεργασίας και συλλογικής δουλειάς».

«Τα σενάρια εντάσσονται στη γενικότερη συλλογιστική του ΚΕΓ, η οποία βασίζεται σε τρεις άξονες. Πρώτος άξονας είναι να προσφέρει εργαλεία για τη γλώσσα που μπορεί να χρησιμοποιήσει ο καθένας. Δεύτερος, να δώσει την ευκαιρία στους ίδιους τους εκπαιδευτικούς να δημιουργήσουν περιεχόμενο όχι με τη μορφή υποδείγματος διδασκαλίας αλλά ως χώρους ανταλλαγής εμπειριών και ιδεών στους οποίους μπορούν να συμμετάσχουν και οι άλλοι, συντελώντας σε μια συνολική αλλαγή της εκπαιδευτικής νοοτροπίας μέσω της δημιουργικής εμπλοκής των εκπαιδευτικών. Τρίτος, να προσφέρει ένα αξιόπιστο ψηφιακό περιβάλλον που να μπορεί να συντηρηθεί με ελάχιστο κόστος»
συμπληρώνει ο Δημήτρης Κουτσογιάννης, αναπληρωτής καθηγητής Εκπαιδευτικής Γλωσσολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και υπεύθυνος για τον σχεδιασμό και τη δημιουργία των σεναρίων.

Στην πράξη, παρότι τα σενάρια δίνουν δυνατότητες προσαρμογής στα διαφορετικά κατά σχολείο δεδομένα της εκπαιδευτικής διαδικασίας, επιφυλάσσουν μεγάλες αλλαγές στον τρόπο εργασίας για τους εκπαιδευτικούς. Καλούνται πλέον να χρησιμοποιήσουν όχι μόνο τους γνωστούς ψηφιακούς πόρους που έχει δημιουργήσει το ΚΕΓ (τα ηλεκτρονικά λεξικά, τα σώματα κειμένων κ.ά.) και περιβάλλονται οικεία όπως το Google και το YouTube, αλλά και εξειδικευμένα προγράμματα ελεύθερου λογισμικού, όπως το Pixton (για τη δημιουργία ψηφιακού κόμικ), το Text 2 Mind Map (για τη δημιουργία εννοιολογικού χάρτη), το Glogster EDU (για τη δημιουργία ψηφιακής αφίσας), το lino (για τη δημιουργία διαδικτυακού πίνακα), το WorditOut (για τη δημιουργία συννεφόλεξου). Τα ανοίκεια εργαλεία στη χρήση των οποίων θα πρέπει να μυηθούν οι εκπαιδευτικοί είναι αρκετά και η επιμόρφωση που προσφέρει το υπουργείο Παιδείας δεν αρκεί. Ο εκπαιδευτικός θα πρέπει να αφιερώσει χρόνο από την προετοιμασία του για να εξοικειωθεί με τα τεχνικά μέσα.

Το εύλογο ερώτημα είναι: Μπορούν να λειτουργήσουν και να εφαρμοστούν τα σενάρια στις πραγματικές συνθήκες της ελληνικής εκπαίδευσης; «Τα προγράμματα ενός ερευνητικού κέντρου όπως το ΚΕΓ στόχο έχουν να ικανοποιούν αυτό που ισχύει και να προετοιμάζουν γι' αυτό που πρέπει να γίνει» υποστηρίζει ο Δημήτρης Κουτσογιάννης. «Σκοπός είναι να ενθαρρύνουμε μια συνολικότερη αλλαγή στην ελληνική εκπαίδευση, η οποία σε επίπεδο κεντρικού εκπαιδευτικού σχεδιασμού δεν ευνοείται αλλά είναι η κατεύθυνση προς την οποία οδεύει η εκπαίδευση διεθνώς».
Από τη θεωρία στην πράξη: «Το σύνολο των 718 σεναρίων συνοδεύεται από 1.280 συγκεκριμένες εφαρμογές τους σε διάφορα σχολεία σε όλη την Ελλάδα, από αυτή την ομάδα των εκπαιδευτικών που συμμετέχουν στο έργο, και έτσι στη βάση του Πρωτέα θα αναρτηθούν σταδιακά συνολικά 1.998 εκπαιδευτικά σενάρια» μας πληροφορεί ο νεοελληνιστής Βασίλης Βασιλειάδης, αναπληρωτής επιστημονικός υπεύθυνος του έργου.
 
   
Πνεύμα συνεργασίας
Αλλαγή νοοτροπίας, λοιπόν. Στο σενάριο «Σα βγεις στον πηγαιμό για τον Καβάφη. Διδάσκοντας Καβάφη μέσα από τις παρωδίες του», για το μάθημα της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ' Γυμνασίου, οι μαθητές μαθαίνουν να αντιλαμβάνονται την έννοια της παρωδίας μέσω της εικόνας με την οποία έχουν αμεσότερη σχέση. Αναγνωρίζουν κατ' αρχάς τα στοιχεία της παρωδίας στα βίντεο με τα οποία οι χρήστες του YouTube παρωδούν σκηνές του δράματος «Τιτανικός» (1997) του Τζέιμς Κάμερον και περνούν σταδιακά στα λογοτεχνικά κείμενα που παρωδούν ποιήματα του Καβάφη, για να συνθέσουν στο τέλος τη δική τους παρωδία καβαφικού ποιήματος.

Στο μάθημα για την ελιά της Δ' Δημοτικού αναζητούν στο Διαδίκτυο συνταγές με ελιές, παρακολουθούν τη συγκομιδή της σε βίντεο και δημιουργούν στον υπολογιστή κόμικ για το δέντρο, την ιστορία, τη χρησιμότητά του και τη συμβολική του αξία στην ελληνική κουλτούρα.

Ολα αυτά απαιτούν ένα πνεύμα συνεργασίας. Η χρήση του εργαστηρίου πληροφορικής στο οποίο υλοποιούνται τα περισσότερα σενάρια προϋποθέτει προσυνεννόηση του εκπαιδευτικού με τον καθηγητή Πληροφορικής και τους υπόλοιπους συναδέλφους του, ο πληροφορικός του σχολείου οφείλει να έχει φροντίσει για την εγκατάσταση των απαραίτητων προγραμμάτων και η διεύθυνση του σχολείου να προωθήσει τη χρήση των νέων τεχνολογιών.
Κύριο προαπαιτούμενο όμως είναι ο εξοπλισμός: εργαστήριο υπολογιστών και σύνδεση στο Διαδίκτυο, διαδραστικοί πίνακες και βιντεοπροβολείς, φορητοί υπολογιστές και εξειδικευμένο λογισμικό. Πόσα σχολεία διαθέτουν εξοπλισμό; είναι το δεύτερο εύλογο ερώτημα στο οποίο καλείται το υπουργείο Παιδείας να απαντήσει προκειμένου να μην υπονομεύσει την εφαρμογή των σεναρίων που το ίδιο παρήγγειλε και χρηματοδοτεί.

Συνταγμένα βάσει μιας μαξιμαλιστικής λογικής, τα σενάρια ενδέχεται να προκαλέσουν ένα αίσθημα δυσφορίας και πανικού στον εκπαιδευτικό που αντιμετωπίζει το διδακτικό του έργο διεκπεραιωτικά. Οι δυνατότητες που προσφέρουν, τα φίλτρα αναζήτησης και τροποποίησής τους, οι αποφάσεις που καλείται να λάβει ο εκπαιδευτικός είναι τόσο λεπτομερή που ο αμύητος στον ψηφιακό κόσμο μπορεί να πελαγώσει. Σε βάθος χρόνου όμως θα ανταμείψουν πολλαπλώς τον εκπαιδευτικό που θα έχει τη διάθεση και την υπομονή να πειραματιστεί μαζί τους για να κάνει το μάθημά του ελκυστικότερο και την επαγγελματική του ζωή πιο ενδιαφέρουσα.

Πρωτότυπο διαδραστικό υλικό

Περισσότερους από 350.000 μοναδικούς επισκέπτες τον μήνα έχει η Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα του ΚΕΓ (http://www.greek-language.gr/greekLang/index.html), με τα ηλεκτρονικά λεξικά, τα σώματα κειμένων, τις ανθολογίες κειμένων, τη βιβλιογραφία και τους οδηγούς για τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας και λογοτεχνίας. Οι ψηφιακοί πόροι που τώρα δημιουργεί, πολλοί από τους οποίους βρίσκονται σε διαδικασία δοκιμαστικής εφαρμογής και το υλικό αναρτάται σταδιακά, είναι διαδραστικά ενδιαφέροντες και ελκυστικοί. Πρόσωπα και θέματα της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας (http://www.greek-language.gr/digitalResources/literature/education/literature_history/search.html), Λογοτεχνία και πόλεις (http://www.greek-language.gr/digitalResources/literature/education/urban/index.html), Ιστορία και Λογοτεχνία (http://www.greek-language.gr/digitalResources/literature/education/greek_history/index.html), Ανεμόσκαλα-Συμφραστικοί πίνακες λέξεων για μείζονες νεοέλληνες ποιητές (http://www.greek-language.gr/digitalResources/literature/tools/concordance/index.html). Ολα στον ιστότοπο Ψηφίδες - Ψηφιακοί πόροι για την ελληνική Γλώσσα (http://www.greek-language.gr/Resources/index.html), όπου πλούσιο υλικό και για την αρχαία ελληνική γλώσσα και την αρχαιογνωσία.

Κυριακή, 7 Δεκεμβρίου 2014

Νέο Διοικητικό Συμβούλιο



Σας ενημερώνουμε ότι το νέο Διοικητικό Συμβούλιο του Συνδέσμου Φιλολόγων Καστοριάς, το οποίο προήλθε από τις αρχαιρεσίες της 28ης Νοεμβρίου 2014, συγκροτήθηκε σε σώμα σύμφωνα με το καταστατικό του Συνδέσμου ως εξής:

Αλέξανδρος Μακρίδης, πρόεδρος,
Αγγελική Μπαλτατζή, αντιπρόεδρος,                                                 
Διονυσία Νημά, γενική γραμματέας,
Κωνσταντίνος Αντωνίου, ταμίας,    
Λαμπρινή Πολίτου, οργανωτική γραμματέας,
Στεργιανή Μπίλιου, ειδική γραμματέας,
             Κωνσταντίνος Μπακάλης, έφορος βιβλιοθήκης    

Για το ­Εποπτικό Συμβούλιο εξελέγησαν οι­:
Σοφία Γαλανού,
Πέτρος Μάνου,
Αριστείδης Χατζής.

Ευχαριστούμε τους Συνδέσμους του ΣΦΚ σε κάθε σχολείο για την άριστη συνεργασία και τα μέλη του ΣΦΚ που συμμετείχαν στην ψηφοφορία και επέτρεψαν στον Σύνδεσμο Φιλολόγων να συνεχίσει το έργο του. Επίσης, ευχαριστούμε τη Διευθύντρια του 4ου Γυμνασίου Καστοριάς, κ. Γλυκερία Ευαγγέλου για τη φιλοξενία της εκλογικής διαδικασίας καθώς και την εφορευτική επιτροπή, η οποία πρόθυμα εργάστηκε για την ομαλή διεξαγωγή των εκλογών.

Το Δ. Σ.

Σάββατο, 29 Νοεμβρίου 2014

Από το Ίδρυμα Λασκαρίδη. Ψηφιοποίηση αρχείων, φωτογραφιών, αφηγήσεων ξένων περιηγητών. Εκπληκτική δουλειά.

"Η ιστοσελίδα του Ιδρύματος Αικ. Λασκαρίδη προβάλλει, για πρώτη φορά, εμπεριστατωμένα και τεκμηριωμένα το σύνολο σχεδόν του εικονογραφικού υλικού που προέρχεται από περιηγητικές εκδόσεις. Το πολύτιμο αυτό υλικό, κατηγοριοποιημένο και ταξινομημένο, παραδίδεται αφενός στην επιστημονική και ερευνητική, ελληνική και διεθνή, κοινότητα και αφετέρου καθίσταται προσιτό στο ευρύ κοινό για να αξιοποιηθεί κυρίως σαν εκπαιδευτικό εποπτικό υλικό. H ιστοσελίδα αυτή αποτελεί πανόραμα της περιηγητικής εικονογραφίας για τον ευρύτερο χώρο, όπου έδρασαν και οι Έλληνες, στη διάρκεια των πέντε τελευταίων αιώνων.

Στην ιστοσελίδα Travelogues, η επιστημονική ομάδα που ανέλαβε την κατάρτισή της παρουσιάζει, μετά από έρευνα στα περιηγητικά έργα, σημαντικό αριθμό εκδόσεων με εικονογράφηση από τον 15ο έως τις αρχές του 19ου αιώνα και ενδεικτικά εκδόσεις από τον 19ο και έως τις αρχές του 20ού αιώνα.

Η ιστοσελίδα Travelogues θα συνεχίσει, περιοδικά, να εμπλουτίζεται από υλικό που ήδη βρίσκεται στο στάδιο της επεξεργασίας και το οποίο αντιπροσωπεύει συλλογές περιηγητικών βιβλίων από ιδιαίτερα σημαντικές βιβλιοθήκες, όπως η Γεννάδειος Βιβλιοθήκη και το Μουσείο Μπενάκη. Το υλικό αυτό ανέρχεται σε 4500 εικόνες, από τις οποίες έχουν ήδη αναρτηθεί στην ιστοσελίδα περίπου 560. Ο χρονικός ορίζοντας των βιβλίων αυτών παραπέμπει σε εκδόσεις από τον 15ο ως τις αρχές του 20ού αιώνα. Επίσης θα συμπληρώνεται η διεθνής βιβλιογραφία με πρόσφατες μελέτες και ανακοινώσεις και θα ενσωματώνονται στα κείμενα τυχόν εισηγήσεις και παρατηρήσεις που θα βελτιώνουν την εικόνα της ιστοσελίδας."


___________________

ΥΓ. Ευχαριστώ θερμά τη φίλη μου Βασιλική για τον εντοπισμό της ιστοσελίδας...

Τρίτη, 25 Νοεμβρίου 2014

Διενέργεια Εκλογών 2014


Σας ενημερώνουμε ότι ολοκληρώθηκε η υποβολή υποψηφιοτήτων για το νέο Διοικητικό και Εποπτικό Συμβούλιο του Συνδέσμου Φιλολόγων Καστοριάς.

Οι εκλογές για την ανάδειξη των νέων Συμβουλίων θα πραγματοποιηθούν την Παρασκευή 28 Νοεμβρίου 2014, μέσω των Συνδέσμων σε κάθε σχολείο.

Η εφορευτική επιτροπή, υπεύθυνη για την ομαλή διεξαγωγή των εκλογών, αποτελείται από τις: Χρυσούλα Γκοσλιοπούλου, Στέλλα Μακρή και Ελένη Μπίλιου και θα βρίσκεται στο 4ο Γυμνάσιο Καστοριάς, στον χώρο της σχολικής βιβλιοθήκης από τις 13:00 έως τις 14:30. Η εφορευτική επιτροπή αποστέλλει συνημμένες οδηγίες προς τους συναδέλφους και προς τους Συνδέσμους των σχολείων, οι οποίοι παρακαλούνται για την τήρησή τους.

Όσοι φιλόλογοι, μέλη του ΣΦΚ, δεν υπηρετούν σε κάποιο σχολείο (άδεια, σύνταξη, ιδιώτες) μπορούν να προσέρχονται στο 4ο Γυμνάσιο Καστοριάς (βλ. παραπάνω) και να ψηφίζουν απευθείας στην εφορευτική επιτροπή.

Βλ.

Το Δ.Σ. 
 

Παρασκευή, 21 Νοεμβρίου 2014

Δήλωση Υποψηφιοτήτων για εκλογές ΣΦΚ



Καλούμε όσους επιθυμούν να συμμετέχουν σε εκλογές για την ανάδειξη νέου Διοικητικού και Εποπτικού Συμβουλίου του Συνδέσμου Φιλολόγων Καστοριάς να δηλώσουν την υποψηφιότητά τους  (Όνομα, Επώνυμο, Πατρώνυμο, Σχολείο) μέχρι τη Δευτέρα 24 Νοεμβρίου 2014 είτε ηλεκτρονικά στο synfikas@gmail.com είτε τηλεφωνικά στα 6944442689 (Αλ. Μακρίδης) και 6944774417 (Διον. Νημά).
Μετά τη συγκέντρωση των υποψηφιοτήτων θα καταρτιστούν τα ψηφοδέλτια και θα υπάρξει έγκαιρη ενημέρωση για τον τρόπο και τον χρόνο διεξαγωγής των εκλογών.

Το Δ.Σ. 

Πέμπτη, 20 Νοεμβρίου 2014

Ημερήσια Εκδρομή στη Σιάτιστα (16/11/2014)

Την Κυριακή 16 Νοεμβρίου 2014 ο Σύνδεσμος Φιλολόγων Καστοριάς πραγματοποίησε ημερήσια εκδρομή στη Σιάτιστα Κοζάνης. Συμμετείχαν 18 μέλη και φίλοι του Συνδέσμου, οι οποίοι -παρά τις αντίξοες καιρικές συνθήκες- περιηγήθηκαν και ξεναγήθηκαν στις συνοικίες της Σιάτιστας με τη βοήθεια της Σιατιστινής συναδέλφου και φίλης Μαρίας Σαμαρά.

Η πόλη των ευεργετών κρύβει πράγματι πολλούς θησαυρούς στα αρχοντικά της και στα δημόσια ιδρύματά της. Πρώτος σταθμός το Τραμπάντζειο Γυμνάσιο, κτίσμα του 1888 που στέγασε το πρώτο Γυμνάσιο Σιατίστης με δωρεά του Ιωάννη Μιχαήλ Τραμπάντζη. Σήμερα φιλοξενεί την Παλαιοντολογική Συλλογή με εκθέματα ήδη από στις αρχές του 20ου αιώνα (μαμούθ, ρινόκεροι, πετρώματα και ορυκτά), που επιβεβαιώνουν τον γεωλογικό πλούτο της περιοχής. Στον ίδιο χώρο φιλοξενείται ο προϊστορικός ελέφαντας του Καλονερίου, που ανακαλύφθηκε το 2006. Είναι ένα τμήμα κρανίου υπέργηρου ελέφαντα με ολόκληρους τους χαυλιόδοντες, ηλικίας 125.000 ετών περίπου. 
Το αρχοντικό Μανούση (1762/63)
Στη συνέχεια επισκεφτήκαμε το Αρχοντικό Μανούση με τη συνοδεία και ξενάγηση υπαλλήλου του Δήμου. Πρόκειται για ένα τυπικό Σιατιστινό αρχοντικό, που διατηρεί την αρχιτεκτονική του μορφή εξωτερικά και εσωτερικά, αν και χωρίς άμεση αποκατάσταση βρίσκεται σε κίνδυνο. Βρίσκεται στη Χώρα και χρονολογείται με επιγραφή στην πρόσοψή του στο 1762/63. Η κατασκευή του σπιτιού και η πλούσια διακόσμησή του αντικατοπτρίζουν τον πλούτο της οικογένειας Μανούση που είχε δημιουργήσει έναν από τους ισχυρότερους σιατιστινούς εμπορικούς οίκους στην Αυστροουγγρική αυτοκρατορία. Οι κατάγραφοι τοίχοι, τα ξύλινά ζωργαφιστά ταβάνια, εξαιρετικής ποιότητας ξυλόγλυπτα και τα υπολείμματα βιτρώ μαρτυρούν τον πλούτο και την κουλτούρα των ιδιοκτητών και την άμεση επιρροή από τις καλλιτεχνικές τάσεις της Ευρώπης του 18ου αι.

Μέσα από γραφικά καλντερίμια κατευθυνθήκαμε στο Αρχοντικό Δόλγηρα, το οποίο διαχειρίζεται και λειτουργεί ως λαογραφικό μουσείο ο Μορφωτικός και Πολιτιστικός Σύλλογος "Μαρκίδες Πούλιου". Ο πρώην πρόεδρος του συλλόγου φιλόλογος κ. Δημήτριος Σιάσιος μας ξενάγησε στους χώρους του υποδειγματικά αναπαλαιωμένου αρχοντικού. Το 1840 ο Δόλγηρας ανέθεσε σε ζωγράφους τη διακόσμηση με περίτεχνες τοιχογραφίες, πλούσια χρώματα και μοτίβα σε τοίχους και ξυλόγλυπτα. 
 
Στη Μανούσεια Βιβλιοθήκη
Επόμενη στάση η Μανούσεια Δημόσια Βιβλιοθήκη Σιάτιστας, πνευματικός και πολιτιστικός πυρήνας της πόλης. Εκεί μας υποδέχτηκε η προϊσταμένη της Βιβλιοθήκης κ. Ανδρομάχη Μπουσταντζή και μας ενημέρωσε για τη σημαντική ιστορία της Μανούσειας Βιβλιοθήκης, για τους μοναδικούς θησαυρούς των παλαιών βιβλίων και χειρογράφων, για την οργάνωση και τις δράσεις που αναπτύσσει η Βιβλιοθήκη. Πυρήνας της συλλογής της βιβλιοθήκης ήταν η δωρεά 5.000 τόμων του Θεόδωρου Μανούση, καθηγητή Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, το 1858. Παλαιότερη έκδοση της βιβλιοθήκης είναι η Θουκυδίδου Ξυγγραφή (Βενετία 1502).

Ο Ναός της Αγίας Παρασκευής (1677) στη Γεράνεια εντυπωσίασε με τις τοιχογραφίες του, κάποιες εξαιρετικά σπάνιες, όπως η απεικόνιση των αρχαίων φιλοσόφων στη Ρίζα του Ιεσαί. Το επιχρυσωμένο ξυλόγλυπτο τέμπλο φέρει εικόνες του κρητικού ζωγράφου Θεόδωρου Πουλάκη. Την ξενάγηση έκανε μέλος εθελοντικής ομάδας για την ανάδειξη μνημείων της πόλης. 
Η Ρίζα του Ιεσσαί στον πρόναο της Αγίας Παρασκευής
Τέλος, πριν τον δρόμο της επιστροφής, η επίσκεψη στο Παραδοσιακό Οινοποιείο "Δυο Φίλοι" μας γνώρισε με τη βοήθεια της κ. Γεωργίας Γκουτζιαμάνη-Πολύζου την παράδοση της οινοποιίας στη Σιάτιστα, τις τοπικές ποικιλίες και το περίφημο λιαστό κρασί της.

Ευχαριστούμε όλους για τη φιλοξενία και την άριστη πληροφόρηση.

Στον μπας οντά του αρχοντικού Δόλγηρα

Παρασκευή, 7 Νοεμβρίου 2014

Ημερήσια Εκδρομή στη Σιάτιστα Κοζάνης

          Ο Σύνδεσμος Φιλολόγων Καστοριάς διοργανώνει ημερήσια εκδρομή και ξενάγηση στη Σιάτιστα Κοζάνης την Κυριακή 16 Νοεμβρίου 2014. 
 
 

          Η αναχώρηση θα γίνει στις 9:00 π.μ. από την Καστοριά (χώρος Λαϊκής Αγοράς). Οι συμμετέχοντες θα ξεναγηθούν σε αρχοντικά και εκκλησίες της Σιάτιστας, στη Μανούσειο Βιβλιοθήκη και σε τοπικό οινοποιείο. Επιστροφή στην Καστοριά το απόγευμα.

Η μετάβαση θα γίνει με ένα λεωφορείο 50 θέσεων και το κόστος συμμετοχής ανέρχεται κατ’ άτομο στα 10€.

Σημειώνουμε ότι η εκδρομή δεν απευθύνεται αποκλειστικά σε φιλολόγους ή εκπαιδευτικούς.

Παρακαλούνται όσοι ενδιαφέρονται να δηλώσουν συμμετοχή έως την Πέμπτη 13 Νοεμβρίου 2014 στο e-mail: synfikas@gmail.com ή τηλεφωνικώς στα 6944442689 (Αλέξανδρος Μακρίδης) και 6937118567 (Στέλλα Μπίλιου) .

Για οποιαδήποτε πληροφορία επικοινωνήστε μαζί μας


Για το Δ. Σ.


Ο Πρόεδρος


Αλέξανδρος Μακρίδης
Η Γεν. Γραμματέας


Διονυσία Νημά

Τρίτη, 14 Οκτωβρίου 2014